top of page


N A S I P A T R O N I :

Fourth ROUND - week 14
In The Past
Part 4: 1901 -
92 A Tough life
Książę Albert, Bertie, który wstąpił na tron po śmierci swojej matki, królowej Wiktorii jako Edward VII, był powszechnie lubianym człowiekiem, sympatycznym, otwartym, kochającym wino, kobiety, śpiew i dobre jedzenie.
Okazał się też dobrym i skutecznym monarchą.
W świetle tego aż dziwne wydaje się, że miał w sumie bardzo nieszczęśliwe dzieciństwo i młodość, a to za przyczyną swoich własnych rodziców.
a) Dlaczego Wiktoria i Albert byli tak niedobrymi rodzicami dla Bertiego?
Planowali wychować idealnego księcia, miniaturkę księcia Alberta, a mały Bertie w niczym nie przypominał ojca. Był więc dla rodziców wielkim rozczarowaniem, czego nie ukrywali, krytykując go na każdym kroku
i nakładając na niego nowe obowiązki, którym nie potrafił sprostać. Wyrastał więc jako dziecko niekochane, odrzucane, bezustannie porównywane do ojcowskiego ideału. Rodzice nie widzieli jego zalet - serdeczności, otwartości, umiejętności zjednywania sobie ludzi - czyli tego, co przesądzi w przyszłości o jego sukcesie jako króla.
b) Dlaczego Wiktoria obwiniała go o śmierć ojca?
Nic więc dziwnego, że Bertie dorastając zaczął się buntować, zadawać
z nieodpowiednim towarzystwem i sięgać po używki. Jego hulaszczy tryb życia i skłonność do romansów spędzały ojcu sen z powiek. Na wieść o pobycie syna w pewnym miejscu z jedną aktorką książę Artur pojechał tam spotkać się z nim i przemówić mu do rozsądku. Wybrali się na długi spacer w deszczu. Po powrocie do domu Albert źle się poczuł i wkrótce już nie żył. Najprawdopodobniej było to spowodowane tyfusem lub zaostrzeniem choroby Crohna, ale dla Wiktorii winowajcą był zawsze biedny Bertie.
92 B
"Czego nie udało się dokonać dzięki Azincourt i Poitiers, tego dokonał geniusz Edwarda VII" - tak podsumowała działania króla w pewnej dziedzinie pewna dziennikarka.
Czego takiego dokonał Edward VII?
Edward VIII zakończył odwieczny konflikt Anglii z Francją, doprowadzając do podpisania "Serdecznego Porozumienia" - "Entente Cordiale". Od tego momentu aż do teraz Anglia i Francja już nigdy nie wystąpiły przeciw sobie (i niech tak zostanie!)
93 A Family in time of WAR
Po śmierci Edwarda VII w 1910 roku na tron wstąpił Jerzy V, jego syn. Za jego dwudziestosześcioletniego panowania wszystko wywróciło się do góry nogami. Widział narodziny komunizmu
i faszyzmu, upadek potężnych imperiów swoich kuzynów - Niemiec cesarza Wilhelma i carskiej Rosji, którą rządzili kuzyn Jerzego car Mikołaj II z kuzynką Jerzego, carycą Aleksandrą. Jego imperium natomiast nie tylko nie upadło, ale nawet się wzmocniło.
Był królem pracowitym i popularnym, lubianym i cenionym przez poddanych.
Do popularności tej na pewno przyczynił się pewien propagandowy akt dokonany przez niego w czasie I Wojny Światowej, którym chciał odciąć się od swojego niemieckiego kuzyna i całej tamtej strony rodziny, a którego skutki są obecne
w rodzinie królewskiej do dziś.
Co to za akt?
Był to akt porzucenia rodowego nazwiska Saxe-Coburg and Gotha, a tym samym nazwy całej dynastii i zastąpienia jej stuprocentowo angielską nazwą "Windsor". Zatem jedynym królem, który całkowicie należał do dynastii Saxe-Coburg and Gotha (bo dynastie dziedziczyło się po ojcu, więc nie Hanowerskiej po Wiktorii, lecz SC&G po księciu Albercie) był Edward "Bertie" VII.
93 B
Król Jerzy V dokonał w czasie tej samej wojny jeszcze innego aktu odwrócenia się od rodziny - tym razem nie miał on wymiaru propagandowego, lecz polityczny i spowodował śmierć wielu bliskich monarchy.
Co to za akt i czego bał się Jerzy?
Jerzy V odmówił udzielenia azylu swojemu kuzynowi (ich matki były siostrami) Mikołajowi II i jego żonie Aleksandrze - swojej kuzynce (jej matka i jego ojciec byli rodzeństwem), co zakończyło się zamordowaniem całej rodziny carskiej przez bolszewików w Carskim Siole w 1918 roku. Obawiał się reakcji w kraju na wieść o tym, że wspiera dyktatorską władzę znienawidzonego przez swoich poddanych Mikołaja. Podobno też bardzo stanowczo przeciwko pomocy Romanowom wypowiadała się jego żona i pomimo że był już gotowy plan uprowadzenia rodziny carskiej z Rosji, ostatecznie Jerzy nie zdecydował się na jego realizację.
94 A Britain in the Great War
Pierwsza Wojna Światowa była zupełnie inna od poprzednich wojen, a ogromem cierpień i strat wprawiła społeczeństwo nie tylko Europy w osłupienie.
Wiele rzeczy w tej wojnie zostało zastosowanych po raz pierwszy w historii.
Na poniższych obrazkach zobaczycie odniesienia do kilku z nich.
Zidentyfikujcie je.
Pierwszy raz bombardowano z powietrza miasta, pierwszy raz zastosowano broń chemiczną (gazy bojowe), pierwszy raz w Brytanii wprowadzono obowiązkową służbę wojskową, pierwszy raz zastosowano banki krwi do ratowania życia żołnierzy, pierwszy raz użyto czołgów.
94 B
Szok wywołany I Wojną był wszędzie ogromny, a dla Brytyjczyków do dziś pozostaje ona "Wielką Wojną" - najcięższą, najbardziej krwawą w dziejach.
Symbolem pamięci o tamtych latach jest pewien kwiat.
Jaki to kwiat i jaka jest jego historia w tej roli?
Kwiatem tym jest mak, na pamiątkę wiersza "Wśród Flandrii pół" napisanego przez Johna McCrae po pogrzebie najlepszego przyjaciela:
Wśród Flandrii pól kwitnący mak
krzyża za krzyżem barwi szlak,
kres naszych dróg. Skowronka lot
wzbija się ponad armat grzmot
co śpiew mu głuszy - dzielny ptak.
Nasz los to Śmierć. Wciąż życia smak
w pamięci trwa, choć miłość wszak
nie kończy się, nasz grób jest tu,
wśród Flandrii pól.
Podejmij walkę, tam wciąż - wróg,
weź z rąk omdlałych złoty róg.
Niech zabrzmi znów, nie zawiedź nas,
Bo zburzysz nam spoczynku czas.
Zbudzimy się, choć maki śpią
Wśród Flandrii pól.
Podobno pola bitew, groby żołnierzy i okopy masowo porastane były przez czerwone maki, stąd dziś nosi się je 11 listopada przypięte do ubrań, robi się z nich dekoracje.


95 A Troubled years
W wyniku wojny zmieniła się mapa Europy, powstały nowe państwa, upadły wielkie monarchie, a cały kontynent wpadł
w spiralę powojennego kryzysu.
Monarchia w Brytanii ocalała, ale kraj pogrążył się w długach,
a Stany Zjednoczone wśliznęły się na pozycję superpotęgi.
Król Jerzy V jednak zwycięską ręką wyszedł ze wszystkich tych tarapatów, potrafił żyć dobrze z parlamentem i rządem, a ludzie go kochali.
Niedługo przed śmiercią, w liście do swojego premiera napisał, że "kiedy umrę, ten chłopak wykończy się w dwanaście miesięcy".
Przepowiednia okazała się zdumiewająco trafna.
O jakim "chłopaku" pisał Jerzy V (o swoim synu, który objął po nim władzę jako Edward VIII) i co doprowadziło do jego "wykończenia się" (podaj jeden powód osobisty - romans i chęć zawarcia małżeństwa z dwukrotną amerykańską rozwódką, Wallis Simpson i jeden związany z polityką międzynarodową - wyraźne sympatyzowanie z ideologią faszystowską i utrzymywanie przyjaznych relacji z wysokimi dostojnikami III Rzeszy).
95 B
Po Jerzym V na tronie zasiadł jego najstarszy syn, zwany przez rodzinę Dawidem.
Przyjrzyj się temu portretowi nowego króla i napisz, co się w nim nie zgadza.
Nic sie nie zgadza. Jest to portret koronacyjny, a Edward VIII abdykował po 11 miesiącach, zanim doszło do oficjalnej koronacji.
Potem szybko przemalowano jego głowę na głowę jego młodszego brata - zobaczcie sami :)

To oczywiście widoczne do dziś ślady po pociskach artyleryjskich i okopach.

96 A War again ...
Tak więc Edward VIII abdykował, pozostawiając koronę młodszemu bratu, Albertowi, który przyjął imię Jerzego VI.
Nowy król nie miał łatwego zadania, bo lata jego panowania to pogłębiający się światowy kryzys i kolejna wojna.
Egzamin zdał w tych ciężkich czasach na szóstkę. Naród pokochał go z całego serca po tym, jak odmówił wyjazdu z Londynu i wraz ze swoją rodziną pozostał w bombardowanym mieście. Odwiedzał szpitale polowe, jeździł do żołnierzy na linię frontu by pokazać, że jest z nimi; jeździł też po kraju i spotykał się z zwykłymi obywatelami i dodawał im odwagi.
Z myślą o zwykłych ludziach, którzy w czasie wojny wykazali się wielką odwagą i bohaterstwem, ustanowił pewne wysokie odznaczenie - najwyższe, jakie mona dostać nie będąc wojskowym.
Jak się nazywa to odznaczenie, do jakiej legendy odwołuje się wizualnie i jaką społeczność w czasie II wojny wyróżnił nim Jerzy VI za chwalebną postawę w czasie oblężenia?
To Krzyż Jerzego - George Cross, przedstawiający św. Jerzego zabijającego smoka. Jerzy VI odznaczył nim społeczność Malty.
96 B
A jakie jest najwyższe odznaczenie przyznawane żołnierzom za bohaterstwo w walce i kto był jedynym bohaterem II Wojny Światowej (imię, nazwisko, narodowość), któremu Jerzy VI przyznał je dwukrotnie?
To Victoria Cross. Dwukrotnie odznaczony nim został nowozelandzki bohater, Charles Upham.

97 A - B Lilibet
Jerzy VI niestety nie prowadził zdrowego trybu życia (papierosy!) i zmarł mając zaledwie pięćdziesiąt kilka lat.
Jego śmierć w lutym 1952 roku doprowadziła nas ostatniego monarchy którym się będziemy zajmować - do drogiej Elżbiety.
Poniżej zobaczycie dwanaście zdjęć zrobionych w różnych ważnych momentach jej jakże długiego i obfitującego
w wydarzenia życia.
Ułóżcie je chronologicznie, do każdej litery dopiszcie rok
i (hasłowo!) wydarzenie.

D - 1926 - Chrzest / urodziny Elżbiety
E - 1937 - Koronacja ojca Elżbiety, Jerzego VI
K - 1939 - Pierwsze spotkanie Elżbiety i Filipa
I - 1945 - służba wojskowa Elżbiety
B - 1947 - Ślub z Filipem Mountbattenem
G - 1952 - Śmierć Jerzego VI i pospieszny powrót z Kenii
C - 1953 - Koronacja Elżbiety II
A - 1969 - Inwestytura księcia Karola jako Księcia Walii
J - 1981 - zamach na Elżbietę podczas parady "Trooping the
Colour" z okazji jej urodzin
H - 1992 - Pożar w zamku Windsor
F - 1997 - Śmierć Księżnej Walii, Diany
L - 2015 - Elżbieta najdłużej panującym monarchą (jest to oficjalne zdjęcie zrobione w lipcu 2015 r. na zlecenie Pałacu Buckingham dla uczczenia tego rekordu przez Mary McCartney - córkę Beatlesa, Paula McCartneya. Wypuszczone zostało w dniu pobicia rekordu, 9 września 2015 r.)
98 A "The Economy, Stupid!"
Choć to królowa jest ikoną Brytanii, nie ma ona w rzeczywistości za dużej władzy. Władza należy do premierów, którzy mają obowiązek cotygodniowego informowania królowej o pracach rządu i sytuacji w kraju.
W czasie 63 lat panowania Elżbiety było ich trzynastu.
Niektórzy premierzy mieli trudne zadanie, szczególnie wtedy, gdy kraj znajdował się w kryzysie. Jednym z takich premierów była pierwsza brytyjska kobieta na tym stanowisku, Margaret Thatcher, zwana nie bez powodu "Żelazną Damą".
Rządziła krajem twardą ręką, podejmując wiele niepopularnych decyzji, ale w efekcie wyprowadziła kraj na prostą i Brytania powróciła na scenę światową jako supermocarstwo. .
Według jej doktryny, główną rolą państwa jest pilnować bezpieczeństwa zewnętrznego, a obywatelowi należy zapewnić swobodę w braniu odpowiedzialności za własne życie
i podejmowanie własnych wyborów.
Pod jaką nazwą przeszła do historii ta kontrowersyjna, ściśle
z nią związana doktryna ekonomiczno-polityczna, likwidująca koncepcję państwa opiekuńczego jako demoralizującego jednostkę? - Od nazwiska Margaret Thatcher - TACZERYZM (Thatcherism)
98 B
Uzupełnij poniższe cytaty Margaret Thatcher, które doskonale ilustrują jej poglądy dotyczące gospodarki:
1. "Pensy nie spadają z nieba. Trzeba je zarobić tutaj, na ziemi"
2. "Nikt nie pamiętałby o Miłosiernym Samarytaninie, gdyby ten miał tylko dobre zamiary - on miał również pieniądze."
3. "Jeśli państwo chce więcej wydawać, może to zrobić jedynie pożyczając twoje oszczędności lub nakładając wyższe podatki. Nie ma sensu myśleć, że ktoś inny za to zapłaci - tym kimś
jesteś ty."
4. "Nie ma prawdziwej wolności bez wolności ekonomicznej."
bottom of page

